Dobrodziejstwo inwentarza a długi spadkowe

fot. foter.com
fot. foter.com

Spadek to nie tylko aktywa, jak większość z dziedziczących uważa, ale często również obowiązki majątkowe spadkodawcy, a więc długi, które pozostawił po sobie zmarły. Co zatem można zrobić, aby uniknąć ich spłaty?

Najprostszym z możliwych rozwiązań prawnych jest odrzucenie spadku, zwłaszcza w sytuacji, gdy poza długami spadkodawca nie pozostawił żadnego majątku bądź przewyższają one jego wartość. Jeżeli jednak nie jesteśmy pewni, co dokładnie wchodzi w skład spadku albo w jakim stosunku pozostają zobowiązania zmarłego do aktywów, możemy skorzystać z możliwości przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku należy złożyć w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania (z reguły będzie to data śmierci spadkodawcy). Obowiązujące od 18.10.2015 r. zmienione przepisy kodeksu cywilnego wprowadzają jednakże zasadę przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza w sytuacji, gdy w powyższym terminie spadkobierca z jakichkolwiek przyczyn nie złoży żadnego oświadczenia.

Nabycie spadku z dobrodziejstwem inwentarza skutkuje ograniczeniem odpowiedzialności za długi do ustalonego w wykazie inwentarza bądź spisie inwentarza stanu czynnego spadku, a więc określonej wysokości aktywów (składników majątkowych) spadku. O tym, czym jest wykaz inwentarza i spis inwentarza oraz o różnicach pomiędzy nimi, będzie mowa w jednym z kolejnych artykułów. I tak dla przykładu, jeżeli odziedziczono majątek o wartości 100 tys. zł oraz długi w wysokości 150 tys. zł, spadkobierca odpowie jedynie do kwoty 100 tys. zł.

Pamiętać jednak należy, iż zgodnie z art. 1030 kodeksu cywilnego od chwili przyjęcia spadku (również upływu sześciomiesięcznego terminu na złożenie oświadczenia) spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe z całego swego majątku. Ponieważ majątek spadkowy połączy się niejako z majątkiem spadkobiercy, to od wierzyciela zależeć będzie, czy skieruje egzekucję do przedmiotów wchodzących w skład spadku, czy do majątku spadkobiercy, np. jego rachunku bankowego.

Co więcej, ograniczenie odpowiedzialności za długi spadkowe nie dotyczy hipoteki i zastawu. Wierzyciel hipoteczny ma prawo dochodzić zaspokojenia z nieruchomości obciążonej hipoteką, a zastawnik z rzeczy obciążonej zastawem, bez względu na ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynikające z prawa spadkowego. Spadkobierca stracić więc może odziedziczoną nieruchomość bądź określoną rzecz, na której ustanowiono zastaw.

Nadesłano: Anna Wojciechowska

Anna Wojciechowska – radca prawny od 2012 r. Prowadzi własną kancelarię prawną. Dane do kontaktu: anna_woj@o2.pl, tel. 698 206 686.




Komentarze